Nieuwe algoritmes voor positieve luchtwegdruk laten meer comfort en minder bijwerkingen zien. De vraag blijft echter of ze de therapietrouw op de lange termijn ook daadwerkelijk zullen verbeteren.
Voor iedereen die al langer in de slaapgeneeskunde werkzaam is, roept de hype rondom de verschillende recent aangekondigde CPAP-algoritmes herinneringen op aan de beloftes van auto-CPAP (APAP) van decennia geleden. Gepersonaliseerde therapie! Lagere drukken! Minder bijwerkingen! Minder fysieke consulten nodig! Twee decennia later is het bewijs dat APAP beter is dan CPAP echter op zijn best gemengd. Ook de therapietrouw blijft veel lager dan gewenst.
Opnieuw zien we een toestroom van nieuwe en opkomende technologieën die in de kern streven naar de oplossing van het aloude probleem: therapietrouw op de lange termijn. Maar omdat de uitrol tot nu toe beperkt is, zijn er nog geen gegevens beschikbaar om te bepalen of dit resultaat ook daadwerkelijk bereikt zal worden. Vroege indicatoren, zoals meer comfort voor de patiënt, een hoger gebruik in vergelijking met oudere algoritmes (althans op de korte termijn) en minder irritaties zoals lekkende maskers, bieden echter de hoop op een nieuwe generatie.
Artikel verschenen in Sleep Review Magazine, Sree Roy, 14/03/2026
vertaald met Google Translate, kan vertaalfouten bevatten.
"Ik ben enorm enthousiast over wat de toekomst van personalisatie kan betekenen voor de slaapgezondheid", zegt Charles Hartson, vicepresident productmanagement bij Resmed. "Het lijkt erop dat we op een echt keerpunt staan wat betreft de resultaten en de mogelijkheden die deze oplossingen bieden. En ik kijk er echt naar uit om te zien hoe de sector zich de komende jaren verder ontwikkelt."
Algoritmen die de industrie vooruit kunnen helpen, zijn onder andere de onlangs gelanceerde Resmed Smart Comfort en React Health Smart-A (afkorting van Smart-Auto), de binnenkort verkrijgbare SleepRes KairosPAP (KPAP) en de experimentele NovaResp cMAP. Voor patiënten bij wie dit jaar obstructieve slaapapneu is vastgesteld, evenals voor patiënten die toe zijn aan een nieuw apparaat, zijn er tal van aantrekkelijke nieuwe opties beschikbaar.
Personalisatie mogelijk gemaakt door kunstmatige intelligentie.
Vooruitgang in kunstmatige intelligentie (AI) en machinaal leren verklaart mede waarom meerdere medische technologiebedrijven tegelijkertijd veranderingen introduceerden.
De door de Food and Drug Administration (FDA) goedgekeurde Smart Comfort is volgens Hartson "een belangrijke mijlpaal voor ons", waardoor Resmed een stap voorwaarts kan zetten in personalisatie. Het systeem maakt gebruik van miljoenen nachten aan data om een startpunt voor therapie voor te stellen op basis van input van de patiënt, waaronder leeftijd, apneu-hypopneu-index (AHI) en geslacht.
Voordat Smart Comfort beschikbaar was, kon het vinden van de optimale instellingen voor een individu tijdrovend zijn. "Ze waren weliswaar afzonderlijk beschikbaar, maar ze zaten verborgen achter verschillende gebruikersinterfaces", aldus Hartson. Smart Comfort voorspelt deze instellingen, waarvoor geen recept nodig is, snel om "de best mogelijke eerste nachtervaring voor de patiënt" te bieden, aldus Hartson.
"Tegenwoordig zijn veel oplossingen erg populatiegericht – één maat voor iedereen," zegt hij. "Wat dit ons mogelijk maakt, is om echt te beginnen met het leveren van meer gepersonaliseerde oplossingen en ervaringen voor patiënten, om de overgang naar CPAP-therapie zo aangenaam mogelijk te maken."
Retrospectieve vergelijkingen van de door Smart Comfort aanbevolen instellingen met de standaardconfiguraties lieten verbeteringen zien in de therapietrouw van patiënten, waaronder een toename van het nachtelijk gebruik en extra gebruiksdagen, terwijl de resterende AHI en maskerlekkage vergelijkbaar bleven, aldus gegevens die Resmed aan de FDA heeft verstrekt.
De eveneens met AI uitgeruste NovaResp cMAP is ontworpen om ademhalingsproblemen tijdens de slaap te voorspellen en zelfs te voorkomen. De software liet een verbetering van 15% in therapietrouw zien in een geblindeerde studie met 100 patiënten, waarbij cMAP werd vergeleken met standaard APAP. Dit verschil werd na drie maanden groter doordat de standaardondersteuning van de fabrikant van de medische apparatuur afnam. Het algoritme verminderde ook de tijd die slaaptechnici besteedden aan het begeleiden van patiënten met 50%, omdat gebruikers meer sliepen en minder maskerwisselingen nodig hadden. "De resultaten van de studie zijn zeer veelbelovend", zegt Hamed Hanafi, PhD, oprichter en CEO van NovaResp.
NovaResp blijft zijn aanpak verfijnen door onderzoek te doen naar transfer learning (een type machine learning-workflow) om het algoritme te personaliseren voor individuele patiënten met behulp van een beperkte hoeveelheid PAP-gegevens. Uit een onderzoek bleek dat gepersonaliseerde cMAP het vermogen van de modellen om slaapgerelateerde ademhalingsstoornissen te identificeren aanzienlijk verbeterde, met een gemiddelde toename van 38%.
Nieuwe mogelijkheden voor drukontlasting
Het verlagen van de waterdruk met centimeters is een doel van veel van deze algoritmes, hoewel elk algoritme dit op een andere manier aanpakt.
William Noah, MD, oprichter en hoofd wetenschappelijk medewerker van SleepRes Inc. en uitvinder van het KPAP-algoritme, identificeerde een "Kairos" - een Griekse term voor een precies of kritiek moment - die hij definieert als de laatste seconde van de ademhalingscyclus.
“CPAP geeft je die druk gedurende de volle vier seconden,” zegt Noah. “Maar wat ik vanuit fysiologisch oogpunt heb ontdekt, is dat er een kritiek moment is, namelijk de laatste seconde. Als je daar de volledige therapiedruk zou toepassen, zou die gelijk zijn aan de druk gedurende de hele vier seconden. De andere drie seconden zijn overbodig en leiden tot bijwerkingen en ongemak.” Een peer-reviewed klinische studie bevestigt dit, waaruit blijkt dat gebruikers die wakker waren KPAP subjectief comfortabeler vonden dan CPAP. In dezelfde studie bleek KPAP een vergelijkbare effectiviteit te hebben in het verlagen van de AHI en verminderde het ook onbedoeld luchtverlies.
Het cMAP-algoritme van NovaResp is gericht op het verlagen van de therapiedruk (met ongeveer 20%) door de minimale druk te bepalen die nodig is om een apneu-episode te voorkomen voordat deze zich voordoet. Door aankomende apneu-episodes te voorspellen, kan het systeem subtiele drukaanpassingen uitvoeren, waardoor het typische hogedruk-“najagen” van apneu-episodes bij standaard APAP wordt vermeden.
In het nieuwe, schuimvrije G3X-apparaat heeft React Health een nieuw algoritme ingebouwd dat "micro-aanpassingen" kan toepassen in plaats van plotselinge drukverhogingen, aldus Kim Applegarth, RRT, directeur van het React Health Institute. Om ontwaken te voorkomen, worden drukverhogingen vaak verdeeld over meerdere ademhalingen, waarbij kleinere stappen worden gebruikt naarmate de totale druk toeneemt. "We weten klinisch dat de resultaten beter zijn als we kunnen behandelen met die lagere drukken en ook met minder drukschommelingen", zegt Applegarth.
Klinische behandelaars kunnen de therapie op de G3X verder personaliseren met behulp van de gevoeligheidsinstellingen "snel", "standaard" of "zacht" voor patiënten met specifieke behoeften, zoals een hoge AHI of een hoge gevoeligheid voor drukveranderingen.
Opvallend is dat geen van de fabrikanten beweert dat deze algoritmes effectiever zijn in de behandeling van slaapapneu dan standaard CPAP. In plaats daarvan leveren ze bewijs voor een gelijke effectiviteit, terwijl de patiëntervaring aanzienlijk wordt verbeterd. Als meer comfort echter leidt tot therapietrouw op de lange termijn, zou dat de weg kunnen vrijmaken voor betere resultaten, bijvoorbeeld een verbeterde slaaparchitectuur – waarvoor NovaResp al voorlopig bewijs heeft gezien via de Sleep Quality Index van SleepImage.
Het voorschrijven van nieuwe apparaten
Voor patiënten bij wie net een diagnose is gesteld, is de aantrekkingskracht van deze algoritmes duidelijk: ze vergemakkelijken de start van de therapie. Resmed richt zich bijvoorbeeld bij de eerste lancering van Smart Comfort op nieuwe patiënten die de AirSense 11 en de myAir-app gebruiken. Hoewel de instellingen voor iedereen op het platform beschikbaar zijn, zijn de AI-gestuurde aanbevelingen expliciet bedoeld om de cruciale "eerste nachtervaring" te optimaliseren, aldus Hartson. "Ik geloof in een toekomst van de gezondheidszorg die echt gepersonaliseerd is", zegt hij, en voegt eraan toe dat alle patiënten de mogelijkheid moeten hebben om de beste combinatie van parameters voor zichzelf te vinden.
Maar hoe zit het met de miljoenen patiënten die al gebruikmaken van oudere apparaten? Voor slaapartsen is de beslissing om een bestaande patiënt over te zetten naar een nieuw algoritme een kwestie van zorgvuldige overweging. Applegarth hanteert een pragmatische aanpak. "Als het goed gaat met een patiënt, de gegevens er goed uitzien en de patiënt geen klachten heeft, dan weet ik dat we de patiënt goed behandelen", zegt ze. "Maar als een patiënt moeite heeft met therapietrouw of niet meer de resultaten behaalt die hij of zij voorheen behaalde naarmate de toestand verandert, dan is dat een patiënt die zou moeten overwegen om een van deze nieuwere apparaten te proberen."
Andere ontwikkelaars stellen dat de voordelen van deze nieuwe generatie zich zelfs uitstrekken tot langdurige, trouwe gebruikers, met name wanneer ze toe zijn aan een nieuw apparaat (ongeveer eens in de vijf jaar). Noah wijst erop dat een apparaat met KPAP "nog steeds alles doet wat hun apparaten doen, maar het heeft ook KPAP voor degenen die dat willen." Hij suggereert dat het potentieel van het algoritme om aerofagie en door de behandeling veroorzaakte centrale slaapapneu te voorkomen , het gebruik ervan rechtvaardigt, zelfs voor patiënten die momenteel standaarddruk verdragen. 6 In een gebruiksonderzoek van drie maanden, dat volledig bestond uit langdurige, trouwe gebruikers, merkt Noah op dat een veelgehoorde opmerking van patiënten die de KPAP-apparaten moesten terugbrengen was: "Hé, die wil ik terug."
NovaResp zag vergelijkbaar enthousiasme in een comfortonderzoek onder 50 patiënten die al lange tijd CPAP gebruikten. Deze gebruikers beoordeelden de cMAP-therapie hoger, vertoonden verbeterde objectieve slaapkwaliteit en rapporteerden anekdotische voordelen, zoals dat hun bedpartners een stiller masker opmerkten. "Ik denk dat er een enorm potentieel is, zelfs voor patiënten die al lange tijd CPAP gebruiken, om een betere therapie te ervaren", zegt Hanafi. (NovaResp volgde daarnaast 100 patiënten die nog geen behandeling hadden gehad in een therapietrouwonderzoek om de impact op nieuwe gebruikers aan te tonen.)
Toch roepen voorspellende en drukvariabele algoritmes klinische vragen op over de betrouwbaarheid. Als de invoergegevens onjuist zijn – door een fout van de patiënt, arts, slaaptechnicus of algoritme – kan de geleverde druk ontoereikend zijn. CPAP, met zijn constante druk, is daarentegen een betrouwbare methode.
Synergie en de toekomst van therapie
Een intrigerende mogelijkheid is dat deze algoritmes samenwerken. Zo verandert KPAP bijvoorbeeld de drukmodulatie tijdens een ademhaling, terwijl de algoritmes van NovaResp of React Health de basistherapiedruk aanpassen . Theoretisch gezien is er dus sprake van synergie.
Naarmate het vakgebied zich ontwikkelt richting precisieslaapgeneeskunde, verschuift de focus naar datagestuurd leren dat zich aanpast aan de veranderende toestand van de patiënt, inclusief veranderingen in gewicht of medicatie. Of deze nieuwe algoritmes de therapietrouw uiteindelijk zullen verbeteren, valt nog te bezien, maar slaapartsen doen er goed aan op de hoogte te blijven van de afwijkingen van de al lang bestaande algoritmes voor druktoediening.
Bron: https://sleepreviewmag.com/sleep-treatments/therapy-devices/cpap-pap-dev...